“Đôi khi điều bệnh nhân cần không phải là thêm một toa thuốc, mà là một ánh mắt ấm áp, một bàn tay đặt nhẹ lên vai, hay một câu nói khiến họ cảm thấy: ‘Tôi không cô đơn trong cuộc chiến này.’”
Phần 1: Hành trình từ “bác sĩ” đến “người thân thứ hai”
Tôi đã khoác áo blouse trắng hơn hai mươi năm. Trong suốt ngần ấy năm, tôi đã khám hàng chục nghìn bệnh nhân. Có người đến vì cảm sốt, có người đau cổ, có người đau chân, có người mất ngủ…, có người chẳng đau gì ngoài nỗi sợ hãi và cô đơn.
Ngày mới ra trường, tôi từng nghĩ công việc của mình là “chẩn đoán đúng, kê thuốc chuẩn”. Nhưng sau nhiều năm chứng kiến, tôi hiểu ra: y học không chỉ là khoa học – mà là nghệ thuật chăm sóc con người.
Có một cô bé 8 tuổi từng nằm viện điều trị gãy xương cẳng chân. Mỗi ngày tôi ghé qua, em chỉ lặng lẽ nhìn tôi. Một lần, tôi cúi xuống, nắm tay em và nói nhỏ: “Ngày mai nếu khỏe hơn, bác sĩ mua kem cho nhé.” Mắt em sáng rực. Hôm sau, em sốt vẫn còn, nhưng nói được câu đầu tiên: “Cháu muốn kem ạ…”
Tôi đã khóc trong lòng.
Đó không phải là phản ứng với thuốc. Đó là phản ứng với tình yêu thương, với tình người không thể định nghĩa.
Phần 2: Bệnh nhân là người thân – không phải một khẩu hiệu, mà là một cách sống
Nhiều năm trước, tôi từng giận dữ với một bệnh nhân lớn tuổi vì ông không tuân thủ điều trị tăng huyết áp. Sau đợt tai biến nhẹ, ông nói với tôi: “Tôi biết bác sĩ nói đúng. Nhưng con trai tôi bận, tôi không muốn làm phiền. Tôi sống một mình.”
Tôi đã lặng người.
Tôi thấy mình vừa thất bại – không phải vì không cứu được ông, mà vì không hiểu ông. Tôi đã quên mất rằng mỗi người bệnh đều là một câu chuyện, một thế giới cần được lắng nghe.
Từ ngày đó, tôi thay đổi hoàn toàn. Tôi bắt đầu hỏi nhiều hơn: “Ở nhà ai chăm? Có ngủ ngon không? Bữa nay ăn gì?”
Không phải để tán gẫu. Mà là để họ cảm thấy: “Bác sĩ này, hiểu tôi.”
Phần 3: Sự chữa lành đến từ trái tim – chứ không chỉ từ thuốc
Có những vết thương không nhìn thấy trên phim X-quang, nhưng lại hiện rõ trong đôi mắt bệnh nhân. Có những cơn đau không cần morphin, mà chỉ cần một chút lòng người.
Một lần khác, tôi điều trị cho một cô gái bị rối loạn lo âu. Cô ấy không muốn dùng thuốc an thần. Trong lần tái khám thứ 3, tôi để yên sổ tay sang một bên, nhìn cô và hỏi: “Nếu bác sĩ là ba, con sẽ nói gì?”
Cô ấy òa khóc.
Cô cần một người cha hơn là một người kê đơn.
Chúng ta có thể là bác sĩ, nhưng với bệnh nhân – đôi khi ta chính là người thân duy nhất họ có thể tin tưởng, trong lúc họ mong manh nhất.
Phần 4: Áp lực và giới hạn – thầy thuốc cũng là con người
Tôi biết, có ngày mệt mỏi. Có lúc bệnh nhân nặng quá, thời gian gấp quá, hồ sơ dồn dập, người nhà không hiểu, xã hội đổ lỗi. Nhưng… giữa muôn vàn áp lực ấy, chúng ta vẫn có một quyền lựa chọn cao cả: chọn cách đối xử với người bệnh như một người thân.
Không phải vì luật yêu cầu.
Không phải để được khen.
Mà vì đó là lương tâm – là lời thề Hippocrates mà chúng ta đã từng đặt tay lên tim để đọc.
Phần 5: Lời cuối – Gửi tới những ai đang khoác chiếc áo trắng
Nếu bạn đang làm nghề y – dù là bác sĩ, y tá, điều dưỡng hay nhân viên y tế tuyến đầu… hãy nhớ:
- Mỗi bệnh nhân là một người thầy, cha, mẹ, anh chị của ai đó.
- Họ không đến với bạn vì muốn – mà vì không còn nơi nào khác để hy vọng.
- Họ có thể không nhớ toa thuốc bạn kê, nhưng sẽ nhớ mãi một câu nói nhẹ nhàng, một cái nắm tay ấm áp.
“Bệnh nhân không phải là người xa lạ – họ là người thân chưa từng gặp của ta. Và ta chính là người thân duy nhất của họ, vào lúc họ yếu đuối nhất.”
Chữa bệnh là trách nhiệm. Nhưng chữa lành – là một lựa chọn. Một lựa chọn của trái tim.
Tôi là BS.CKII Đinh Văn Thành. Và tôi chọn làm nghề này – không chỉ vì tôi giỏi chữa bệnh, mà vì tôi muốn sống như một người tử tế trong từng phút giây hành nghề.
Hãy chia sẻ bài viết này nếu bạn tin rằng ngành y cần nhiều hơn những trái tim biết yêu thương. Và nếu bạn là bệnh nhân đang đọc đến đây: bạn xứng đáng được chăm sóc bằng cả trái tim, tình người và y thuật.
Kiến thức y khoa – Trị liệu tự nhiên – Y đức chân thành 